Zamek Krzyżtopór w Ujeździe

Zamek Krzyżtopór został zbudowany w XVII wieku przez starostę stopnickiego, podkomorzego sandomierskiego, później wojewodę i posła na sejm Krzysztofa Ossolińskiego herbu Topór, który dostał ziemie Ujazdu i Iwanisk w prezencie ślubnym od ojca. Obronny zamek został wzniesiony na nietypowym planie wpisanej w pięciobok bastionowej fortyfikacji. Po śmierci właściciela trafił w ręce spokrewnionych rodzin, został zajęty podczas potopu szwedzkiego. Kolejni właściciele ze względu na ogromne koszty utrzymania, nie chcieli go odrestaurować, dlatego popadł w ruinę.

Początkowo zamek nazywał się Krzysztopór (połączenie imienia fundatora z nazwą herbu rodu Ossolińkich). Dziś funkcjonuje nazwa Krzyżtopór i nawiązuje do umieszczonych przy bramie wejściowej znacznych rozmiarów krzyża i topora.

Zamek jest ogromny i przepiękny. Mimo, że jest ruiną, to wiele elementów jest bardzo dobrze zachowanych. Był największym tego typu zamkiem w Europie do czasu wybudowania Wersalu.

Po zakupie biletów wchodzimy przez główną bramę i znajdujemy się na dziedzińcu. Jesteśmy pod wrażeniem ogromnych murów. Przez chwilę obserwujemy parę młodą, która jest w trakcie ślubnej sesji fotograficznej. Po całym zamku można swobodnie chodzić, jednak wracamy się do sklepiku i kupujemy mapkę, na której są wyznaczone 3 trasy ułatwiające zwiedzanie. Każda trasa ma kilka przystanków z tabliczkami informacyjnymi, dzięki którym wiemy, co się w danym miejscu znajdowało. 

Jako pierwszą dzieci wybierają trasę wiodącą piwnicami i lochami. Jest ona połączona z trasą dla odważnych, gdzie trzeba mieć latarkę i trzeba uważać, żeby nie rozbić sobie głowy o niski strop.

Druga trasa prowadzi przez oficynę, stajnie, kuchnię, a także położoną w centralnym punkcie zamku wieżę ośmioboczną oraz salę balową i jadalną ze szklanym stropem, przez który było widać ogromne akwarium z egzotycznymi rybami.

Na koniec tej trasy wychodzimy na dziedziniec. Kiedy spoglądamy w górę widzimy, że mury są ułożone w kształt dziurki od klucza.

Przechodzimy jeszcze przez miejsce, gdzie zachowana jest oryginalna podłoga z cegieł.

Trzecia trasa wiedzie przez 5 bastionów położonych na planie pięcioboku. Każdy ma swoja nazwę. Rozpościera się z nich przepiękny widok na ogrody zamkowe.

Ruiny zamku i mapka z trasami zwiedzania przypadają dzieciom do gustu. Z racji tego, że zamek jest duży, spędzamy tu sporo czasu i nikt się nie nudzi.

Zamek Krzyżtopór
Ujazd 73
czynny codziennie: kwiecień - październik 8:00 - 20:00, listopad - marzec 8:00 - 16:00
ceny biletów: normalny 10 zł, ulgowy 7 zl, dzieci poniżej 6 roku życia bezpłatnie
cena mapki: 1 zł